رحم که مهم ترین و اساسی ترین نقش در باروری را برعهده دارد یکی از بخش های دستگاه تناسلی خانم ها است و محل اصلی تغذیه جنین و نگه داری او می باشد. مانند همه بخش های دیگر بدن این بخش نیز ممکن است به برخی بیماری ها دچار شود و به دنبال آن مشکلاتی برای افراد ایجاد گردد. هیستروسکوپی از جمله روش های پزشکی موثر و نوین است که متخصص زنان ، دکتر سوزان پیروان از آن برای بررسی و درمان عارضه های مرتبط با رحم بهره می گیرد.

هیستروسکوپی

هیستروسکوپی چگونه انجام می شود؟

متخصص زنان در این روش با استفاده از آندوسکوپی ، لوله ای باریک که حامل یک چراغ و دوربین می باشد را بدون ایجاد برش، به طور مستقیم از طریق واژن به درون رحم وارد می کند. به این ترتیب مشکلات موجود در آن را بررسی نموده و به درمان این مشکلات می پردازد.

نواحی از رحم که در هیستروسکوپی دیده می شود!

از جمله نواحی قابل مشاهده در این روش ، می توان به بافت پوششی داخل رحم، مخاط دهانه رحم و سوراخ های لوله فالوپ اشاره کرد چنانچه بافت های غیرطبیعی در این نواحی موجود باشند می توان از آن ها نمونه گیری انجام داده و آن ها را برداشت.

هدف از عمل هیستروسکوپی چیست؟

این عمل به دو هدف ذیل صورت می گیرد که عبارتنداز:

  • هیستروسکوپی تشخیصی

موارد ذیل با روش مذکور ، تشخیصی و قابل ارزیابی می باشند:

  1. شناسایی دلیل سقط های مکرر
  2. خونریزی های غیرطبیعی از رحم
  3. تشخیص پولیپ آندومتر
  4. شناسایی دلایل ناباروری
  5. تشخیص و شناسایی فیبروم های رحمی
  6. تشخیص چسبندگی های درون رحم
  7. تشخیص مشکلات مادرزادی رحمی
  8. تشخیص دلیل دردهای لگنی
  9. مشاهده محل IUD جا به جا شده
  10. شناسایی دلیل شکست روش های باروری
  • هیستروسکوپی درمانی

در این نوع از استفاده روش مذکور ، عملیات درمان نیز علاوه بر تشخیص، بر روی موارد شناسایی شده صورت گرفته و پزشک برای انجام آن از وسایل جراحی همچون لیزر، قیچی و غیره بهره می گیرد. موارد ذیل از جمله مشکلاتی هستند که با این عمل قابل درمان می باشند:

  1. عمل برای باز کردن لوله های رحمی
  2. عمل جهت رفع چسبندگی های رحمی
  3. عمل برای برداشتن فیبروم های رحمی از نوع ساب موکوس
  4. عمل به منظور برداشتن پولیپ داخل رحم یا همان عمل پولیپکتومی
  5. عمل جهت برداشت تیغه های داخل رحم یا سپتوم که نوعی اختلال مادرزادی می باشد.
  6. عمل برای خراش یا برداشتن آندومتر در صورتی که خونریزی رحمی شدید باشد.

 

هیستروسکوپی

 

کاربرد هیستروسکوپی

به طور کلی این پروسه برای تشخیص و درمان مشکلات موجود در رحم استفاده می شود و اختلالات ناباروری را نشان می دهد. بدین ترتیب می توان با شناخت این اختلالات ، در درمان ناباروی قدم برداشت. در ادامه کاربرد جزئی تر این روش را شرح می دهیم:

  • تشخیص و درمان پولیپ و فیبروم رحم

خانم هایی که دچار پولیپ یا فیبروم در رحم هستند ، دوره قاعدگی سختی طی می کنند. همچنین ممکن است مشکلاتی برای بارور شدن داشته باشند. روش مذکور علاوه بر تشخیص این بیماری ، آن را درمان نیز می کند.

  • تشخیص و درمان بافت اندومتر

بافت اندومتر می تواند مشکلاتی نظیر چسبندگی در رحم ایجاد کند. این بیماری در الگوی قاعدگی تغییر ایجاد می کند و سبب ناباروری خانم می شود.

تشخیص مشکلات رحم

برخی از ناهنجاری ها در رحم ممکن است مادر زادی باشد. به عنوان نمونه وجود سپتوم رحم ، رحم دو شاخ ، رحم تک شاخ و موارد دیگر ، از اختلالات مادر زادی هستند که توسط هیستروسکوپی تشخیص داده می شود.

  • خون ریز غیرطبیعی از واژن

بعضی از افراد ممکن است خون ریزی های غیر طبیعی در واژن را تجربه کنند. برای مشخص شدن علت این عارضه یکی از روش ها ، روش مذکور می باشد.

عمل هيستروسکوپي چه مزایایی دارد؟

این روش مزیت های زیادی دارد که از این میان می توان به موارد ذیل اشاره کرد:

  • زمان لازم برای درمان و بهبودی فرد بسیار کوتاه می باشد.
  • درد ناشی از آن زیاد نبوده در نتیجه فرد نیازی به استفاده زیاد از مسکن ندارد.
  • در این روش برای باز کردن شکم نیاز به ایجاد برش نمی باشد.
  • احتمال بروز عفونت در محل زخم ها و برش های شکمی بسیار کم می باشد.​

موارد منع انجام عمل هیستروسکوپی

پروسه عمل مذکوربرای افرادی که دچار یکی از موارد زیر باشد ، قابل انجام نخواهد بود:

  • عفونت ادراری
  • سرطان های دهانه رحم
  • عفونت واژن
  • عفونت و التهاب لگن
  • حاملگی

بهترین زمان انجام هیستروسکوپی

دکتر سوزان پیروان ، متخصص ناباروری پیشنهاد می دهد ، پس از گذشت چند روز الی یک هفته از اتمام دوره قاعدگی ، فرآیند مذکور انجام شود

آمادگی های قبل از انجام عمل هـیستروسکوپی

لازم است تا افراد قبل از انجام این روش نکات ذیل را رعایت نموده و انجام دهند:

  • آزمایشاتی که نیاز است و پزشک برای تان تجویز می نماید، همچون آزمایش خون را انجام دهید.
  • در صورت ابتلا به عفونت، ابتدا نسبت به درمان آن اقدام نمایید.
  • پزشک متخصص خود را از مصارف دارویی و ابتلا به بیماری های مزمن آگاه نموده و در صورت لزوم مصرف برخی داروها را قطع کنید.
  • به مدت 24 ساعت پیش از عمل از پماد یا کرم های واژینال استفاده نکنید.
  • پس از پاکسازی از قاعدگی یا 1 هفته پس از آن بهترین زمان برای انجام این عمل می باشد.
  • شب پیش از عمل، مایعات یا غذا مصرف نکنید.
  • لازم است تا مثانه پیش از جراحی خالی باشد.
  • شب قبل از جراحی اقدام به اصلاح و تراشیدن ناحیه تناسلی و ناحیه زیر شکم خود کنید.
  • از به همراه داشتن زیورآلات در روز جراحی خودداری نمایید.

 

هیستروسکوپی

آیا عمل هیستروسکوپی دردناک است؟

در حین انجام این فرآیند ، بیمار هیچ گونه درد یا ناراحتی را احساس نمی کند. چرا که پزشک ، ناحیه درمان را به صورت موضعی بی حس کرده یا آن که بنا به صلاحدید خود ، متقاضی را بی هوش می کند. اما بعد از اتمام فرآیند درمان و پایان اثر بیهوشی یا بی حسی ، ممکن است درد کمی وجود داشته باشد. البته این درد با تجویز داروهای مسکن قابل کنترل است. بدین ترتیب نگرانی برای درد وجود ندارد.

مراقبت های بعد از عمل هیستروسکوپی چیست؟

  • از انجام هرگونه فعالیت و ورزش های سنگین به مدت حداقل 48 ساعت پس از عمل خودداری کنید.
  • داروهایی که پزشک متخصص برای تان تجویز کرده است را به موقع مصرف نمایید.
  • طی مدت زمانی که پزشک برای تان تعیین کرده است از رانندگی نمودن و نوشیدن الکل بپرهیزید.
  • به مدت 1 هفته و تا زمانی که خونریزی تان به طور کامل قطع نشده است از داشتن رابطه جنسی خودداری کنید.

دوره نقاهت

در این فرآیند ممکن است پزشک بیمار را بیهوش کند یا تنها از داروهای بی حسی بهره ببرد. اگر روند درمان ، با داروهای بی حسی انجام شود ، متقاضی می تواند پس از یک الی دو ساعت به منزل بازگردد. اما اگر پروسه تحت داروهای بیهوشی انجام گیرد ، بهتر است تا پایان از بین رفتن آثار بیهوشی در کلینیک یا بیمارستان بماند.

بعد از انجام این پروسه ، ممنوعیت خاصی برای خوردن و نوشیدن وجود ندارد. بنابراین می توان گفت متقاضی پس از یک الی دو روز استراحت و با رعایت مراقبت های لازم ، به زندگی عادی خود بازگردد.

عوارض هیستروسکوپی

این عمل ممکن است با عوارض ذیل همراه باشد:

  1. خونریزی از واژن و لکه بینی به مدت چند روز
  2. احساس گرفتگی در عضلات شکم و درد در ناحیه شکم
  3. احساس درد در شانه ها
  4. سوراخ شدن رحم یا عفونت آن
  5. آسیب دیدن دهانه رحم
  6. واکنش بدن به ماده منبسط کننده رحم و ایجاد حساسیت در آن
  7. ایجاد ضعف بدنی
  8. عوارض مرتبط با بیهوشی و بی حسی همچون درد و خشکی گلو، تهوع و غیره.

خطرات بعد از عمل هیستروسکوپی

چنانچه عمل به درستی و توسط یک پزشک خوب انجام شود عوارض خاصی برای فرد به همراه نخواهد داشت اما در برخی موارد و بعضی شرایط ممکن است عوارض ذیل در فرد بروز کند که در این صورت باید سریعاً و در اولین فرصت به پزشک متخصص زنان مراجعه نمایند:

  • تب و لرز
  • خونریزی شدید و ترشحات از واژن
  • مشکل و ناتوانی در دفع ادرار
  • دردهای شکمی شدید
  • تنگی نفس
  • استفراغ