خونریزی بعد از هیسترکتومی میتواند نشانهای از فرآیند طبیعی بهبودی باشد، اما در برخی موارد میتواند زنگ خطری برای مشکلات جدیتر، از جمله عفونت، آسیب به عروق خونی یا لختههای خونی باشد. آگاهی از دلایل، علائم و مراقبتهای مورد نیاز در این شرایط، به زنان کمک میکند تا با اطمینان بیشتری دوران نقاهت را پشت سر بگذارند و سلامت خود را بازیابند.در این مقاله، به بررسی علل خونریزی بعد از عمل هیسترکتومی، روشهای مدیریت آن، و نشانههایی که نیازمند پیگیری فوری پزشکی هستند، میپردازیم. این اطلاعات میتواند به شما کمک کند تا با دیدی روشنتر، از این مرحله حساس بهسلامت عبور کنید.
خونریزی بعد از هیسترکتومی طبیعی است؟
عمل هیسترکتومی، که شامل برداشت رحم است، یکی از جراحیهای شایع زنان محسوب میشود و اغلب برای درمان مشکلاتی مانند فیبروم، اندومتریوز یا سرطان انجام میشود. اما مانند هر جراحی دیگری، این عمل نیز با چالشهایی همراه است که یکی از رایجترین آنها خونریزی پس از جراحی است. خونریزی بعد از هیسترکتومی تا حدی طبیعی است و اغلب بخشی از فرآیند بهبودی بدن پس از جراحی محسوب میشود. این خونریزی معمولاً خفیف بوده و به صورت لکهبینی یا خونریزی کم مشاهده میشود. دلایل این نوع خونریزی میتواند شامل ترمیم بافتهای جراحیشده یا التیام جای بخیههای داخلی باشد.
علت خونریزی بعد عمل هیسترکتومی
خونریزی بعد از عمل هیسترکتومی (برداشتن رحم) ممکن است به دلایل مختلفی رخ دهد. این خونریزی میتواند ناشی از روند طبیعی بهبودی یا در برخی موارد، نشاندهنده مشکلاتی باشد که نیاز به بررسی پزشکی دارند. در ادامه به دلایل اصلی خونریزی بعد از هیسترکتومی اشاره میکنیم:
فرآیند بهبودی طبیعی
جای بخیهها و برشها: ترمیم بخیههای داخلی یا برشهای جراحی ممکن است باعث خونریزی خفیف یا لکهبینی شود.
ریزش بافتهای باقیمانده: در مواردی که بخشی از دهانه رحم یا سایر بافتها باقیمانده باشند، ممکن است خونریزی جزئی رخ دهد.
عفونت
عفونت در ناحیه بخیههای داخلی یا زخم جراحی میتواند باعث ایجاد خونریزی غیرطبیعی همراه با ترشحات بدبو، تب یا درد شود.
باز شدن بخیهها یا آسیب به بافتها
فعالیتهای سنگین یا فشار بیش از حد پس از جراحی میتواند منجر به باز شدن بخیهها و خونریزی شود.
هماتوم (تجمع خون)
گاهی اوقات، تجمع خون در محل جراحی یا اطراف آن میتواند باعث خونریزی ناگهانی یا مداوم شود.
اختلالات انعقادی
مشکلاتی مانند لخته شدن خون غیرطبیعی یا استفاده از داروهای رقیقکننده خون میتواند عامل خونریزی باشد.
باقی ماندن توده یا ضایعات
در موارد نادر، اگر بخشی از بافتهای غیرطبیعی مانند فیبرومها یا اندومتریوز به طور کامل برداشته نشده باشد، ممکن است منجر به خونریزی شود.
مشکلات عروقی
آسیب به عروق خونی در حین جراحی یا ترمیم ناقص آنها ممکن است علت خونریزی باشد.
افتادگی واژن یا پرولاپس
در برخی موارد، جراحی ممکن است باعث ضعیف شدن دیوارههای واژن شود که میتواند منجر به خونریزی شود.
خونریزی غیرطبیعی پس از عمل هیسترکتومی (برداشتن رحم) یک وضعیت نگرانکننده است که نباید نادیده گرفته شود. برخلاف لکهبینی خفیف که ممکن است طبیعی باشد، خونریزی شدید یا مداوم میتواند به دلایل جدیتری رخ دهد. در ادامه به توضیح دلایل و علائم خونریزی غیرطبیعی میپردازیم:
علائم خونریزی غیرطبیعی پس از هیسترکتومی
خونریزی شدید یا مداوم که شبیه به دوران قاعدگی باشد.
وجود لختههای خونی بزرگ.
همراهی با علائم دیگر مانند تب، درد شکمی یا لگنی، ضعف یا سرگیجه.
ترشحات بدبو همراه با خونریزی که ممکن است نشاندهنده عفونت باشد.
پیشگیری از خونریزی بعد هیسترکتومی
پس از عمل هیسترکتومی، رعایت برخی نکات میتواند احتمال خونریزی را کاهش داده و روند بهبودی را تسریع کند. این اقدامات ساده و موثر به حفظ سلامت و پیشگیری از عوارض کمک میکنند.
پیروی از دستورات پزشک
دستورالعملهای مربوط به مصرف داروها، از جمله داروهای ضدالتهاب یا مسکنها، را به دقت دنبال کنید.
اگر از داروهای رقیقکننده خون (مانند آسپرین یا وارفارین) استفاده میکنید، درباره زمان مناسب قطع یا ادامه مصرف آنها با پزشک مشورت کنید.
استراحت کافی و اجتناب از فعالیتهای سنگین
در هفتههای ابتدایی پس از عمل، از بلند کردن اجسام سنگین، خم شدن بیش از حد، یا فعالیتهای بدنی شدید خودداری کنید.
استراحت کافی داشته باشید، اما حرکتهای سبک مانند راه رفتن آهسته را برای جلوگیری از لخته شدن خون در پاها انجام دهید.
اجتناب از رابطه جنسی زودهنگام
از هرگونه رابطه جنسی بعد از هیسترکتومی تا زمانی که پزشک اجازه دهد (معمولاً ۶ تا ۸ هفته) پرهیز کنید، زیرا این امر میتواند به بخیهها آسیب برساند و خونریزی را تحریک کند.
رعایت بهداشت و جلوگیری از عفونت
ناحیه جراحی را تمیز و خشک نگه دارید.
هنگام استحمام، از شستشوی مستقیم ناحیه بخیه خودداری کنید.
لباسهای زیر نخی و گشاد بپوشید تا از تحریک یا تعریق بیش از حد جلوگیری شود.
تغذیه مناسب برای ترمیم سریعتر
مواد غذایی سرشار از آهن، ویتامین C و پروتئین مصرف کنید تا به ترمیم زخمها و پیشگیری از کمخونی کمک شود.
هیدراته بمانید و آب کافی بنوشید.
کنترل یبوست و فشار بر ناحیه جراحی
یبوست و زور زدن در هنگام دفع میتواند به بخیهها فشار وارد کند و خونریزی را افزایش دهد. برای پیشگیری:
فیبر کافی مصرف کنید.
از ملینهای ملایم طبق دستور پزشک استفاده کنید.
آب کافی بنوشید.
توجه به علائم هشداردهنده
در صورت مشاهده هرگونه علائم غیرطبیعی مانند خونریزی شدید، تب، درد غیرمعمول، یا ترشحات بدبو، فوراً به پزشک مراجعه کنید.
اجتناب از مصرف سیگار و الکل
سیگار و الکل میتوانند روند ترمیم را مختل کرده و خطر عفونت یا خونریزی را افزایش دهند.
استفاده از بانداژ مناسب
اگر پزشک توصیه کرده، از بانداژ یا پوششهای محافظ برای محل جراحی استفاده کنید تا از تحریک یا فشار بر زخم جلوگیری شود.
ویزیتهای منظم پزشکی
طبق برنامهریزی پزشک، برای معاینات پیگیری مراجعه کنید تا روند بهبودی به خوبی بررسی شود و هرگونه مشکل احتمالی زودتر تشخیص داده شود.
درمان خونریزی بعد از هیسترکتومی
خونریزی بعد از هیسترکتومی میتواند بخشی از روند طبیعی بهبودی باشد یا نشانهای از یک مشکل جدیتر. درمان خونریزی به شدت و علت آن بستگی دارد و باید با نظارت دقیق پزشک انجام شود. در ادامه، به روشهای مختلف درمان خونریزی پس از هیسترکتومی اشاره میکنیم:
تشخیص علت خونریزی
معاینه دقیق: پزشک برای ارزیابی محل جراحی و منبع خونریزی، معاینه فیزیکی انجام میدهد.
آزمایش خون: برای بررسی میزان هموگلوبین و تشخیص کمخونی ناشی از خونریزی.
تصویربرداری: ممکن است از سونوگرافی یا سیتیاسکن برای بررسی ناحیه جراحی استفاده شود.
درمانهای اولیه خونریزی خفیف
استراحت کامل: کاهش فعالیتهای بدنی و اجتناب از فشار اضافی بر ناحیه جراحی.
مسکنهای غیررقیقکننده خون: مصرف داروهایی مانند پاراستامول به جای داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی (NSAIDs) که ممکن است خونریزی را تشدید کنند.
داروهای هموستاتیک: در موارد خونریزی مداوم، داروهایی مانند اسید ترانگزامیک تجویز میشود که به کنترل خونریزی کمک میکنند.
آنتیبیوتیکها: در صورت شک به عفونت ناحیه جراحی، آنتیبیوتیک برای جلوگیری از گسترش عفونت و کاهش التهاب تجویز میشود.
مداخلات غیرجراحی
اگر خونریزی از محل بخیهها یا زخمهای داخلی باشد، ممکن است پزشک از روشهای زیر استفاده کند:
فشار مستقیم: اعمال فشار بر ناحیه خونریزیدهنده برای کنترل آن.
بستن بخیههای شل: بازبینی و ترمیم بخیههایی که ممکن است باز شده باشند.
جلوگیری از یبوست: مصرف ملینها برای کاهش فشار در حین دفع و جلوگیری از خونریزی ناشی از زور زدن.
مداخلات جراحی در موارد شدید
اگر خونریزی شدید باشد و با روشهای غیرجراحی کنترل نشود، ممکن است نیاز به جراحی مجدد باشد:
پاکسازی ناحیه زخم: برای حذف لختههای خون و جلوگیری از تجمع آنها.
ترمیم عروق آسیبدیده: اگر خونریزی ناشی از آسیب به عروق باشد، پزشک ممکن است جراحی انجام دهد تا خونریزی متوقف شود.
انتقال خون در موارد کمخونی شدید
در صورتی که بیمار به دلیل خونریزی، مقدار زیادی خون از دست داده باشد و دچار علائم کمخونی (مانند ضعف، سرگیجه و تنگی نفس) شود، ممکن است انتقال خون ضروری باشد.
تغییرات سبک زندگی و پیگیری مداوم
پیگیری جلسات معاینه پس از جراحی برای اطمینان از بهبود کامل.
پرهیز از مصرف دخانیات و الکل که میتواند ترمیم زخم را به تاخیر اندازد.
زمان مراجعه فوری به پزشک
خونریزی شدید یا تداوم خونریزی بیش از چند روز.
علائمی مانند تب، درد شدید، سرگیجه، یا تغییر رنگ پوست.
ترشحات بدبو از محل جراحی یا علائم عفونت.
با درمان بهموقع و نظارت دقیق، خونریزی پس از هیسترکتومی قابل کنترل است و بیمار میتواند روند بهبودی را با اطمینان طی کند.
خونریزی بعد از هیسترکتومی، اگرچه ممکن است باعث نگرانی شود، اغلب با مراقبتهای صحیح و درمان بهموقع بهخوبی کنترل میشود. آگاهی از علائم هشداردهنده و ارتباط مداوم با پزشک، شما را از بروز مشکلات جدی محافظت میکند. با رعایت دستورات پزشکی و ایجاد سبک زندگی سالم، میتوانید دوران بهبودی خود را با آرامش سپری کرده و از زندگی پرنشاط خود لذت ببرید. به یاد داشته باشید، بدن شما قویتر از آن است که تصور میکنید!
جراح و متخصص زنان
درمانهای فوق تخصصی ناباروری
ایشان در سال ۱۳۷۴ از دانشگاه بهشتی با رتبه دوم برد کشوری فارغ التحصیل شدند. دکتر پیروان در سال ۱۳۸۱ دوره ی تکمیلی نازایی در پژوهشگاه رویان گذراندند.
